Soğuk işlem sabunda kostik miktarı nasıl bulunur?
Ev yapımı sabunda en kritik adım, yağları sabuna dönüştürecek kostik soda (NaOH) miktarını doğru belirlemektir. Az kostik yağlı ve çabuk bozulan bir sabun, fazla kostik ise cildi tahriş eden sert bir sabun verir. Sabun kostik hesaplama aracı, kullandığın her yağın türünü ve miktarını alarak gereken NaOH ve su miktarını, toplam yağ ve toplam karışım ağırlığıyla birlikte hesaplar.
Her yağın bir sabunlaşma değeri vardır: 1 gram yağı sabunlaştırmak için gereken NaOH miktarı. Zeytinyağında bu değer yaklaşık 0,135, hindistancevizi yağında 0,183, hint yağında 0,128 civarındadır. Araç her yağı kendi değeriyle çarpar ve toplar. Ardından süper yağlama oranı kadar kostik düşülür; bu, sabunda bir miktar yağın serbest kalmasını ve sabunun daha yumuşak olmasını sağlar. Su miktarı ise seçtiğin kostik çözeltisi konsantrasyonuna göre bulunur.
Örnek: 700 g zeytinyağı, 200 g hindistancevizi yağı ve 100 g hint yağı. Ham NaOH ihtiyacı yaklaşık 94,7 + 36,6 + 12,9 = 144,2 g’dır. Yüzde 5 süper yağlamayla bu 137 g’a iner. Yüzde 33’lük çözelti için su = 137 × (67 ÷ 33) ≈ 278,1 g olur. Toplam karışım yaklaşık 1.415 g eder.
Kostik soda yakıcı bir maddedir: eldiven ve koruyucu gözlük kullan, kostiği her zaman suya ekle, suyu kostiğe değil. Çözeltiyi havalandırılan bir ortamda hazırla ve çocuklardan uzak tut. Sabunlaşma değerleri yağın kaynağına göre biraz değişebilir; sonucu ikinci bir sabun hesaplayıcısıyla doğrulamak iyi bir alışkanlıktır. Çözelti yüzdesi mantığını kimyasal açıdan incelemek için çözelti hazırlama hesaplama ve kütle yüzdesi hesaplama araçlarına göz atabilirsin. El yapımı ürünlerine mum da eklemek istersen mum yapımı oranı hesaplama aracı kullanılabilir.