Ortak masrafı kim ne kadar ödeyecek?
Ofis kirası, site aidatı, elektrik ya da ortak pazarlama gideri birden fazla birim arasında paylaşılırken en çok tartışılan konu, payın neye göre belirleneceğidir. Gider dağıtımı hesaplama aracı, seçtiğin dağıtım anahtarına göre her birimin payını yüzde ve tutar olarak çıkarır.
Yöntem oransaldır: toplam gider, anahtarların toplamına bölünerek birim başına gider bulunur; sonra her birimin anahtarı bununla çarpılır. Örnek: 120.000 TL ortak gider A, B ve C birimleri arasında 50, 30 ve 20 anahtarıyla paylaşılacak. Anahtar toplamı 100 olduğundan her anahtar birimi 1.200 TL eder. A birimi 60.000 TL, B birimi 36.000 TL, C birimi 24.000 TL öder. Paylar sırasıyla %50, %30 ve %20 olur.
Anahtar olarak alan (m²), personel sayısı, makine saati ya da ciro kullanılabilir. Seçim önemlidir: yönetim giderini ciroya, temizlik giderini alana göre dağıtmak genelde daha adil görünür. Aynı gider için farklı anahtarlarla deneme yapıp sonuçları karşılaştırabilirsin.
Şirket içinde kâr merkezlerine pay dağıtırken, apartman ve sitelerde ortak giderleri bölüştürürken ya da ortaklıklarda masrafı paylaşırken işe yarar. Anlaşmaları yazılı hale getirmek sonradan çıkacak itirazları azaltır. Tek bir birimin maliyetini görmek için birim maliyet hesaplama, üretimdeki maliyet kalemleri için üretim maliyeti, yüzdelik payları kontrol etmek için yüzde hesaplama araçlarını kullanabilirsin.
Anahtar değerleri aynı birimde olmalıdır; birine m², diğerine kişi sayısı yazarsan sonuç anlamsız çıkar. Dağıtımı yaptıktan sonra paylar toplamının başlangıçtaki gider tutarına eşit olup olmadığını da kontrol et. Eşit değilse yuvarlama farkı vardır ve bir birime eklenmelidir.