Şebeke bağlantılı güneş sistemi
Kısa tanım
Güneş panellerinin ürettiği elektriği evde kullanan, fazlasını elektrik şebekesine veren ve eksik kaldığında şebekeden çeken sistemdir.
Diğer adları: On-grid güneş sistemi, Şebekeye bağlı GES
Çatına güneş paneli kurduğunda iki temel seçeneğin vardır: üretilen elektriği akülerde depolayan şebekeden bağımsız (off-grid) sistem ya da elektrik şebekesiyle birlikte çalışan şebeke bağlantılı (on-grid) sistem. Şehirde, şebekenin ulaştığı yerlerde en yaygın tercih ikincisidir.
Nasıl çalışır?
Paneller doğru akım üretir; şebeke invertörü bunu şebekeyle aynı frekans ve fazda alternatif akıma çevirir. Gündüz üretim tüketimden fazlaysa fazla enerji sayaç üzerinden şebekeye verilir, gece ya da bulutlu havada eksik enerji şebekeden alınır. Çift yönlü sayaç verilen ve alınan enerjiyi ayrı ayrı ölçer. Güvenlik gereği şebeke kesildiğinde invertör de üretimi durdurur; bu yüzden aküsüz on-grid sistem elektrik kesintisinde evi beslemez.
Üretim tahmini ve ekonomisi
Türkiye'de 1 kWp kurulu güç, bölgeye ve panel yönüne göre yılda kabaca 1.300-1.700 kWh üretir. Örnek: Güneye bakan 5 kWp bir çatı sistemi Ankara'da yılda yaklaşık 7.500 kWh üretebilir. Evin yıllık tüketimi 4.000 kWh ise fazlası şebekeye verilir. Panel sayısını ve üretimi güneş paneli hesaplamasıyla tahmin edebilirsin.
Lisanssız üretim mevzuatında tüketimle üretimin hangi dönemde mahsuplaştırılacağı ve fazla enerjinin hangi fiyattan alınacağı zaman içinde değiştirildi; güncel kuralları dağıtım şirketinden öğrenmen gerekir. Sistemin kendini ne zaman amorti edeceğini kurulum maliyeti ve yıllık tasarruf üzerinden geri ödeme süresi hesabıyla bulabilir, mevcut faturanı da elektrik faturası hesaplamasıyla kıyaslayabilirsin.
Gölgelenme, panel eğimi, kirlenme ve invertör verimi gerçek üretimi %10-25 düşürebilir; teklif alırken üretim tahmininin hangi kayıplarla yapıldığını sor. Bu açıklama bilgilendirme amaçlıdır.