Şarj verimi
Kısa tanım
Şebekeden çekilen elektrik enerjisinin ne kadarının bataryada depolanabildiğini gösteren orandır; kalan kısım ısı olarak kaybolur.
Diğer adları: Şarj kaybı, Şarj verimliliği
Elektrikli aracını 40 kWh enerji çekerek şarj ettiğinde bataryaya 40 kWh girmez. Enerjinin bir kısmı şarj cihazında, kablolarda, araçtaki dönüştürücüde ve bataryanın kendisinde ısıya dönüşür. Bataryaya ulaşan enerjinin şebekeden çekilene oranına şarj verimi denir.
Formül ve tipik değerler
verim = bataryada depolanan enerji / şebekeden çekilen enerji × 100. Ev tipi AC şarjda toplam verim çoğunlukla %85-92 aralığındadır; düşük akımlı priz şarjında sabit kayıpların payı büyüdüğü için verim daha da düşebilir. DC hızlı şarjda dönüştürme istasyonda yapılır; araç tarafındaki kayıp azalır ama yüksek akım ve batarya soğutması ek tüketim yaratır.
Örnek: Bataryaya 36 kWh doldurmak istiyorsan ve verim %90 ise şebekeden 36 / 0,9 = 40 kWh çekilir. Elektriğin birim fiyatı 3 TL/kWh ise faturana yansıyan tutar 108 TL değil 120 TL olur; aradaki 12 TL kayıptır. Bu farkı elektrikli araç şarj hesaplamasına verim değerini girerek görebilirsin. Ev elektriği kademesini ve vergileri dahil etmek için elektrik faturası hesabı işe yarar.
Verimi etkileyenler
- Çok düşük güçte uzun süre şarj, araç elektroniğinin sürekli çalışması nedeniyle kaybı artırır.
- Çok soğuk ya da sıcak havada batarya ısıtma/soğutma sistemi enerji tüketir.
- Uzun ve ince uzatma kabloları ek direnç kaybı yaratır; güvenlik açısından da önerilmez.
Şarj istasyonu işletenler için verim doğrudan kârlılığı etkiler: satılan kWh ile şebekeden alınan kWh arasındaki fark gelir kaybıdır. Bu kalemi şarj istasyonu kârlılık hesabına eklemeyi unutma. Bataryadan tekerleğe giden yolda da ayrıca sürüş verimi söz konusudur; araç tüketimi genellikle bataryadan çıkan enerjiyle verilir.