Örneklem büyüklüğü
Kısa tanım
Bir araştırmada istenen hata payı ve güven düzeyine ulaşmak için ana kütleden kaç birimin incelenmesi gerektiğini gösteren sayıdır.
Diğer adları: Örnek hacmi, Numune sayısı
Bir anket ya da araştırma planlarken ilk sorulardan biri "kaç kişiye sormalıyım?" olur. Örneklem büyüklüğü bu sorunun istatistiksel cevabıdır ve üç şeye bağlıdır: istediğin güven düzeyi, kabul edebileceğin hata payı ve ölçtüğün özelliğin ana kütledeki tahmini oranı.
Oran için temel formül
n = z² × p × (1 − p) / e². Burada z güven düzeyine karşılık gelen değer (%95 için 1,96), p tahmini oran, e hata payıdır. Oran bilinmiyorsa en temkinli seçim p = 0,5'tir, çünkü p(1 − p) en büyük değerini burada alır.
Örnek: %95 güven ve ±%5 hata payıyla n = 1,96² × 0,25 / 0,05² ≈ 384,2, yani en az 385 kişi. Hata payını ±%3'e indirmek istersen gereken sayı yaklaşık 1.068'e çıkar; hassasiyeti iki kat artırmak örneklemi kabaca dört katına çıkarır. Bu hesapları örneklem büyüklüğü aracında farklı senaryolarla deneyebilirsin.
Küçük ana kütlede düzeltme
Ana kütle küçükse (örneğin 600 çalışanlı bir şirket) sonlu kütle düzeltmesi uygulanır: n' = n / (1 + (n − 1) / N). 600 kişilik bir kurumda 385 yerine yaklaşık 235 kişi yeterli olur.
Unutma ki formül yalnızca rastgele seçilmiş ve cevap veren bir örneklem için geçerlidir. Cevap oranı %40 bekleniyorsa ulaşılacak kişi sayısı buna göre artırılmalıdır. Araştırma bittiğinde gerçekleşen hata payını hata payı hesabıyla, sonuçların aralığını da güven aralığı hesaplamasıyla raporlayabilirsin.