Güncel değerler

Sözlük

Uzlaştırma

Kısa tanım

Ceza muhakemesinde belirli suçlarda şüpheli ile mağdurun, tarafsız bir uzlaştırmacı aracılığıyla anlaşarak davanın açılmasını ya da devamını önleyebildiği alternatif çözüm yoludur.

Diğer adları: Ceza uzlaştırması, Uzlaştırma (CMK)

Bazı suçlarda devlet, şüpheli ile mağdurun anlaşmasını mahkeme sürecine tercih eder. Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 253 ve devamı maddelerinde düzenlenen uzlaştırma, mağdurun zararının giderilmesini ve tarafların barışmasını amaçlayan bir yoldur. Başarılı olursa kovuşturma yapılmaz ya da dava düşer.

Hangi suçlarda?

Uzlaştırma kural olarak takibi şikâyete bağlı suçlarda uygulanır. Ayrıca kanunda sayılan bazı suçlar (örneğin kasten yaralamanın belirli hâlleri, taksirle yaralama, konut dokunulmazlığının ihlali, bazı hırsızlık ve mala zarar verme hâlleri) şikâyete bağlı olmasa da uzlaştırma kapsamındadır. Cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ve bazı ağır suçlar kapsam dışıdır. Liste kanun değişiklikleriyle güncellendiği için somut olayda kontrol edilmesi gerekir.

Süreç

  • Savcılık dosyanın uzlaştırmaya elverişli olduğunu tespit eder ve bir uzlaştırmacı görevlendirir.
  • Uzlaştırmacı tarafları ayrı ayrı ya da birlikte görüşmeye çağırır; teklif için düşünme süresi verilir.
  • Uzlaştırma süreci yasal süre içinde tamamlanır; gerekirse sınırlı uzatma yapılabilir.
  • Taraflar anlaşırsa (özür, tazminat ödenmesi, zararın giderilmesi gibi edimler) rapor savcılığa sunulur.

Edim hemen yerine getirilirse kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir. Taksitli ya da ileriye bırakılmış edimlerde, yerine getirilene kadar dava zamanaşımı durur; edim yerine getirilmezse soruşturmaya devam edilir. Süreleri zamanaşımı hesaplamasında kontrol edebilirsin.

Ücret ve arabuluculuktan farkı

Uzlaştırmacı ücreti tarifeye göre belirlenir ve Hazine tarafından karşılanır; tutarı uzlaştırmacı ücreti hesaplamasında görebilirsin. Arabuluculuk ise iş, ticaret ve tüketici uyuşmazlıkları gibi özel hukuk alanında kullanılır ve masrafı taraflarca karşılanabilir; arabuluculuk ücreti hesabı bu farkı gösterir. Bu metin hukuki tavsiye değildir.

Benzer terimler

İlginizi çekebilir