Net sayısı

YKS'ye hazırlanan bir öğrenciye "kaç net yaptın" diye sorulur, kaç doğru yaptığı pek sorulmaz. Çünkü puanı belirleyen ham doğru sayısı değil, yanlışların cezası düşüldükten sonra kalan net sayısıdır.

Nasıl hesaplanır?

Net = Doğru sayısı − (Yanlış sayısı / k)

Burada k, kaç yanlışın bir doğruyu götürdüğünü gösterir. ÖSYM'nin YKS, KPSS, ALES ve DGS gibi sınavlarında 4 yanlış 1 doğruyu götürür (k = 4). LGS'de ise 3 yanlış 1 doğruyu götürür (k = 3). Boş bırakılan sorular nete etki etmez.

Örnek

40 soruluk bir testte 30 doğru, 8 yanlış, 2 boş olsun. YKS kuralıyla net = 30 − 8/4 = 28. Aynı cevaplar LGS kuralıyla değerlendirilseydi net = 30 − 8/3 ≈ 27,33 olurdu. Deneme sonuçlarını net hesaplama aracına girerek hızlıca bulabilirsin; birden fazla testin netini birlikte görmek için net sihirbazı işine yarar.

Neden yanlış götürür?

Beş seçenekli bir soruda rastgele işaretleyen biri ortalama beş soruda bir doğru bulur. 4 yanlış 1 doğru kuralı, bu şans başarısını ortalamada sıfırlamak için konmuştur. Dolayısıyla hiç fikrin olmayan bir soruda rastgele işaretlemenin beklenen kazancı sıfıra yakındır; ama iki seçeneği eleyebildiğin sorularda tahmin yapmak beklenen neti artırır.

Net ile puan arasındaki ilişki

Net doğrudan puan değildir. ÖSYM, her testin netini o testteki adayların ortalaması ve standart sapmasıyla standart puana çevirir; ardından testlerin ağırlıklarıyla ham ve yerleştirme puanı hesaplanır. Bu yüzden aynı net, zor geçen bir yılda daha yüksek puana karşılık gelebilir. Yerleştirme puanına ayrıca diploma notundan gelen OBP katkısı eklenir.