Teminat mektubu

Bir ihaleye giren şirketten, işi üstlenirse sözünü tutacağına dair güvence istenir. Nakit yatırmak yerine bankasından alacağı yazılı garanti, yani teminat mektubu, bu güvenceyi sağlar. Banka, şartlar gerçekleşirse ödemeyi yapacağını üstlenir; müşteri de bu risk için bankaya komisyon öder.

Türleri

• Geçici teminat: İhaleye katılırken teklifin ciddiyetini gösterir.
• Kesin teminat: İhaleyi kazanan firmanın sözleşmeyi gereği gibi yerine getireceğini güvenceye alır.
• Avans teminatı: Peşin alınan avansın iadesini güvenceler.
• Gümrük ve vergi teminatları: Resmi kurumlara karşı yükümlülükler için verilir.

Komisyon nasıl hesaplanır?

Bankalar genellikle yıllık bir komisyon oranı belirler ve bunu mektubun süresine böler; çoğu banka üç aylık dönemler halinde ve peşin tahsil eder. Basit yaklaşımla: Komisyon = Tutar × Yıllık oran × Gün / 360. Örneğin 1.000.000 TL'lik bir kesin teminat mektubu için yıllık %2 komisyonla 180 günlük süre: 1.000.000 × 0,02 × 180 / 360 = 10.000 TL. Bu tutar üzerine banka ve sigorta muameleleri vergisi (BSMV) ve masraflar eklenir. Kendi tutar ve sürenle teminat mektubu komisyonu hesaplama aracını kullanabilirsin.

Kesin ve süresiz mektup

Kamu ihalelerinde kabul edilen mektuplar genellikle 'kesin ve şartsız' olmalıdır; yani lehtar ilk yazılı talepte bulunduğunda banka, borçlunun itirazını beklemeden ödeme yapar. Süreli mektuplarda bitiş tarihi, işin süresini ve olası uzamaları kapsayacak şekilde seçilmelidir.

Kredi değil, gayrinakdi kredi

Teminat mektubu düzenlendiğinde müşterinin hesabından para çıkmaz; bu yüzden bankacılıkta gayrinakdi kredi olarak sınıflanır. Ancak mektup tazmin edilirse banka ödemeyi yapar ve tutarı müşteriden nakdi alacak olarak ister. Benzer bir dış ticaret güvencesi olan akreditifin maliyetini akreditif maliyeti aracında inceleyebilirsin.