Bireysel emeklilik sistemi

SGK'dan alacağın emekli aylığının yaşam standardını korumaya yetmeyeceğini düşünenler için devlet, 2003'te ikinci bir ayak kurdu: bireysel emeklilik sistemi. Sen düzenli katkı payı ödersin, bu para seçtiğin emeklilik fonlarında değerlendirilir ve üzerine devlet katkısı eklenir.

Nasıl işler?

• Bir emeklilik şirketiyle sözleşme yapılır ve aylık katkı payı belirlenir.
• Katkılar hisse, borçlanma araçları, altın ya da para piyasası gibi farklı fonlarda değerlendirilir; fon dağılımını yılda belirli sayıda değiştirebilirsin.
• Ödenen katkı payının belirli bir yüzdesi, yıllık üst sınırla birlikte devlet katkısı olarak ayrı bir hesapta birikir.
• Sistemde en az 10 yıl kalıp 56 yaşını dolduran katılımcı emekli olabilir.

Devlet katkısı ve hak ediş

Devlet katkısının tamamına emeklilikte hak kazanırsın. Daha erken ayrılırsan, sistemde kaldığın süreye göre kademeli bir kısmını alabilirsin; 3 yıldan kısa sürede ayrılan katılımcı devlet katkısından pay alamaz. Güncel katkı oranı ve yıllık sınır BES getiri ve devlet katkısı hesaplama aracında kullanılır.

Vergi boyutu

Emeklilik hakkı kazanmadan ayrılanların getirilerinden stopaj kesilir; kesinti oranı sistemde kalınan süreye ve ayrılma nedenine göre değişir. Emekli olan katılımcıda oran düşer. Erken ayrılmanın sana neye mal olacağını BES'ten ayrılma hesaplama aracıyla görebilirsin.

Otomatik katılım

Belirli yaşın altındaki çalışanlar, işverenleri aracılığıyla otomatik katılım sistemine dahil edilir ve maaşlarından katkı kesilir. Bu sistemden cayma hakkı vardır; cayma süresi içinde çıkan çalışana ödediği tutar iade edilir.

Karar verirken

Fon işletim giderleri uzun vadede getiriyi belirgin ölçüde etkiler. Fon seçerken geçmiş getiriyi enflasyonla kıyaslamak ve masraf oranlarına bakmak gerekir.