Litre

Süt kutusu, benzin pompası, akvaryum, motor hacmi… Gündelik hayatta hacmi en sık litre ile söyleriz. SI sisteminin resmi hacim birimi metreküp olsa da litre, SI ile birlikte kullanılmasına izin verilen birimler arasındadır.

Temel eşitlikler

• 1 L = 1 dm³ = 1.000 cm³
• 1 m³ = 1.000 L
• 1 mL = 1 cm³; tıpta ve otomotivde kullanılan "cc" de santimetreküptür.

Ölçülerden litre hesabı

Dikdörtgen bir kabın hacmini santimetre cinsinden en × boy × yükseklik ile bulup 1.000'e bölersen litre elde edersin. Örneğin 80 × 35 × 40 cm'lik bir akvaryum 112.000 cm³, yani 112 litredir. Pratikte cam kalınlığı ve doldurma payı yüzünden içine giren su biraz daha azdır. Silindirik bir depoda ise π × r² × h formülü kullanılır.

Litre ve kilogram

Saf su 4 °C civarında 1 litresi yaklaşık 1 kilogram gelir. Bu eşitlik yalnızca su için geçerlidir. Zeytinyağı gibi daha hafif sıvılarda 1 litre 1 kilogramdan azdır, bal gibi yoğun sıvılarda fazladır. Kütleyi bulmak için hacmi yoğunlukla çarpmalısın.

Galon ile karıştırma

ABD galonu yaklaşık 3,785 litre, İngiliz (imperial) galonu ise yaklaşık 4,546 litredir. Yabancı bir kaynakta yakıt tüketimi "mil/galon" olarak verildiyse hangi galonun kastedildiğini kontrol etmezsen sonuç belirgin biçimde sapar.

Litrenin geçtiği hesaplar

Yakıt tüketimi (L/100 km), su faturası (m³ cinsinden ama litreyle düşünülür), motor hacmi (1.6 litre = 1.600 cc) ve tarif ölçüleri litre üzerinden yürür. Mutfakta 1 su bardağı genellikle 200 mL, 1 çay bardağı yaklaşık 100 mL kabul edilir; ama bu değerler tariften tarife değişebilir.

Birim geçişleri için hacim dönüştürücüsünü, bir tankın kaç litre aldığını bulmak için akvaryum hacmi hesaplayıcısını kullanabilirsin.