Tapu harcı
Kısa tanım
Tapu harcı, taşınmazın satışı gibi tapuda yapılan devir işlemlerinde devlete ödenen, beyan edilen satış bedeli üzerinden hesaplanan harçtır.
Diğer adları: Tapu alım satım harcı
Bir ev ya da arsa el değiştirirken tapu müdürlüğünde yapılan işlemin bir bedeli vardır. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na göre bu işlemden alınan vergiye tapu harcı denir ve satış bedeli üzerinden yüzde olarak hesaplanır.
Nasıl hesaplanır?
Kanundaki genel kurala göre alıcı ve satıcı, satış bedelinin ayrı ayrı %2'sini öder; toplam yük %4'tür. Hesaplamada esas alınan tutar, tapuda beyan edilen satış bedelidir ve bu bedel belediyenin belirlediği emlak vergi değerinden düşük olamaz. Örnek: 3.000.000 TL'ye satılan bir dairede alıcı 60.000 TL, satıcı 60.000 TL harç öder; toplam 120.000 TL eder. Uygulamada taraflar anlaşarak harcın tamamını alıcıya da bırakabilir. Kendi rakamlarınla tapu harcı hesaplama aracında sonucu görebilirsin.
Harç dışında ödenenler
- Döner sermaye ücreti: Tapu müdürlüğünün aldığı sabit işlem bedeli; il ve yıla göre değişir.
- Ekspertiz ve kredi masrafları: Konut kredisi kullanılıyorsa bankanın değerleme ücreti ve ipotek tesis harcı da eklenir.
- Diğer masraflar: Zorunlu deprem sigortası (DASK) poliçesi gibi kalemler.
Bu kalemlerin tümünü görmek için ev alma toplam maliyeti hesabı daha kapsamlı bir tablo verir.
Dikkat edilecek noktalar
Tapuda gerçek bedelden düşük değer göstermek kısa vadede harcı azaltır gibi görünse de vergi incelemesinde ceza ve gecikme faiziyle sonuçlanabilir; ileride satışta değer artış kazancı hesabını da olumsuz etkiler. İlk konut alımı, belirli kooperatif devirleri ya da kentsel dönüşüm gibi durumlarda istisna veya indirim bulunabilir; bu tür özel hallerde güncel uygulamayı tapu müdürlüğünden teyit etmek gerekir.