Harcırah

Bir memur ya da özel sektör çalışanı işi gereği başka bir şehre gönderildiğinde, yol ve konaklama masraflarını cebinden karşılaması beklenmez. Bu masraflar için yapılan ödemeye harcırah denir. Kamu tarafında dayanağı 6245 sayılı Harcırah Kanunu'dur.

Harcırahın bileşenleri

• Yol gideri: otobüs, tren, uçak gibi taşıt bileti bedeli,
• Gündelik: görevde geçen her gün için yeme içme ve küçük giderleri karşılayan sabit tutar,
• Konaklama gideri: belgelendirilen otel giderinin belirli sınırlar içinde karşılanması,
• Yer değiştirme gideri: sürekli görev yeri değişikliğinde ailenin ve eşyanın taşınması için ödenen tutar.

Kamu personelinde gündelik

Memurlara ödenecek gündelik tutarları her yıl merkezi yönetim bütçe kanununa ekli cetvellerle, kişinin kadro derecesi ve unvanına göre belirlenir. Yurt dışı gündelikleri ise ülkelere göre ayrıca tespit edilir. Tutarlar her yıl değiştiğinden güncel değerleri harcırah hesaplama aracından almak en doğrusudur.

Örnek

Gündeliği 500 TL olan bir çalışanın 3 günlük geçici görevinde gündelik toplamı 3 × 500 = 1.500 TL eder. Gidiş dönüş otobüs bileti 1.200 TL ise toplam harcırah, konaklama hariç 2.700 TL olur. Kurumların bazı durumlarda ilk günler ve sonraki günler için farklı oranlar uyguladığını unutma.

Özel sektörde vergi boyutu

Özel sektörde işverenin çalışanına ödediği yolluk ve gündelikler, belirli bir tutara kadar gelir vergisinden istisnadır. Bu sınır, devlet memurlarına ödenen en yüksek gündelik tutarıyla ilişkilendirilmiştir; sınırı aşan kısım ücret gibi vergilendirilir. Belgeli konaklama ve bilet giderleri ise ayrıca masraf olarak karşılanabilir.

Harcırah ile yol yardımı farkı

Harcırah bir görev seyahatinin giderini karşılar. İşe gidiş geliş için ödenen yol parası ise ücretin parçasıdır ve farklı kurallara tabidir. Seyahat bütçesini önceden planlamak için günlük seyahat bütçesi hesabı da işine yarar.