Şahıs şirketi
Kısa tanım
Tek bir gerçek kişinin kendi adına kurduğu, kazancı gelir vergisine tabi olan ve sahibinin borçlarından sınırsız sorumlu olduğu işletmedir.
Diğer adları: Şahıs işletmesi, Tek kişilik işletme
Serbest çalışmaya ya da küçük bir ticarete başlayan çoğu kişinin ilk adımı şahıs şirketi açmaktır. Hukuken bir "şirket" değil, kişinin kendi adına yürüttüğü bir işletmedir: ayrı bir tüzel kişiliği yoktur, işletmenin borçları sahibinin borcu sayılır.
Vergilendirme
Şahıs işletmesinin kazancı sahibinin gelir vergisi beyannamesine girer ve artan oranlı tarifeyle vergilendirilir; dilimler yükseldikçe oran %15'ten %40'a kadar çıkar. Limited ya da anonim şirkette ise kazanç önce kurumlar vergisine tabi olur, ortaklara kâr dağıtılırsa ayrıca stopaj kesilir. Dilimleri güncel tarifeyle gelir vergisi hesaplamasında görebilirsin.
Örnek mantık: yıllık kârı düşük olan bir işletmede gelir vergisinin ilk dilimleri kurumlar vergisinden daha avantajlı olabilir. Kâr büyüdükçe en üst dilime girilir ve limited şirket genellikle daha az toplam vergi doğurur. Bu geçiş noktası kâr dağıtımı, maaş ödeme tercihi ve muhasebe ücretine göre değişir; kendi rakamlarınla şahıs mı limited mi karşılaştırmasını yapabilirsin.
Diğer farklar
- Kuruluş: Şahıs işletmesi vergi dairesine açılış bildirimiyle ve daha düşük masrafla kurulur; şirket kuruluşunda ticaret sicil, noter ve sermaye kalemleri vardır, bunları şirket kuruluş maliyeti hesabı toplar.
- Sorumluluk: Şahıs işletmesi sahibi tüm kişisel malvarlığıyla sorumludur; limited şirket ortağı ise kural olarak koyduğu sermayeyle sınırlıdır (kamu borçlarında istisnalar vardır).
- Sosyal güvenlik: Şahıs işletmesi sahibi Bağ-Kur'lu olur.
Genç girişimci istisnası ve esnaf muafiyeti gibi düzenlemeler şahıs işletmesini ilk yıllarda daha cazip kılabilir. Karar vermeden önce bir mali müşavirle görüşmeni öneririz; bu metin bilgilendirme amaçlıdır.