Çatı eğimi
Kısa tanım
Çatı eğimi, çatı yüzeyinin yatay mesafe boyunca ne kadar yükseldiğini gösteren orandır; yüzde, derece ya da yükseklik/yatay oranı olarak ifade edilir.
Diğer adları: Çatı meyli, Çatı açısı
Kiremit mi, sandviç panel mi, membran mı kullanılacağı; karın ve yağmurun çatıdan ne kadar hızlı akacağı büyük ölçüde çatı eğimine bağlıdır. Eğim, mahya ile saçak arasındaki kot farkının yatay mesafeye oranıdır.
Hesaplama
- Yüzde eğim:
Eğim (%) = Yükseklik / Yatay mesafe × 100 - Açı:
α = arctan(Yükseklik / Yatay mesafe) - Eğik (mertek) uzunluğu:
L = √(Yükseklik² + Yatay²)
Örnek
Mahya, saçağa göre 2 m yüksekte ve yatay mesafe 5 m olsun. Eğim 2 / 5 × 100 = %40, açı arctan(0,4) ≈ 21,8° olur. Mertek uzunluğu √(4 + 25) ≈ 5,39 m'dir; saçak taşması için buna ayrıca pay eklenir. Amerikan gösteriminde aynı eğim "4,8/12" olarak yazılır, yani her 12 birim yatayda 4,8 birim yükselme.
Yüzde ile derece aynı şey değildir
%100 eğim 45°'ye karşılık gelir, 90°'ye değil. Yüzde ile derece arasındaki ilişki doğrusal olmadığı için "%30 yaklaşık 30°" gibi kestirmeler yanlış sonuç verir; %30 aslında yaklaşık 16,7°'dir.
Kaplama malzemesine göre
Her çatı örtüsünün üreticisi tarafından önerilen bir asgari eğimi vardır. Kiremitler suyun geri tepmemesi için belirli bir eğimin üzerinde kullanılmalıdır; düz ve çok düşük eğimli çatılarda ise su yalıtım membranları tercih edilir. Kar yükü yüksek bölgelerde daha dik çatılar karın birikmesini azaltır. Kullanacağın malzemenin teknik föyündeki değeri esas almalısın.
Alan hesabına etkisi
Çatının kaplanacak alanı, plan (yatay) alandan büyüktür. Eğik alan, plan alanın açının kosinüsüne bölünmesiyle bulunur: 21,8°'lik çatıda plan alan 100 m² ise eğik alan yaklaşık 100 / 0,928 ≈ 107,7 m² olur.
Ölçülerinden eğimi ve açıyı bulmak için çatı eğimi aracını, kaplama miktarı için çatı alanı hesaplamayı kullanabilirsin.