Nakit akışı

Kâr eden bir şirketin maaş ödeyemeyecek duruma düşmesi şaşırtıcı gelebilir, ama sebebi çoğu zaman nakit akışıdır. Kâr, faturası kesilmiş satışları da sayar; nakit akışı ise yalnızca gerçekten tahsil edilen ve ödenen paraya bakar.

Nasıl hesaplanır?

Temel mantık basittir: Net nakit akışı = Nakit girişleri − Nakit çıkışları. Bir ay içinde müşterilerden 420.000 TL tahsil eden, kira, maaş ve tedarikçilere toplam 465.000 TL ödeyen bir işletmenin net nakit akışı −45.000 TL olur. Aynı ay muhasebe kayıtlarında kâr görünse bile kasa erimiştir.

Finansal tablolarda nakit akışı üç başlıkta izlenir:

• İşletme faaliyetleri: satış tahsilatları, maaş, kira, vergi gibi günlük işler.
• Yatırım faaliyetleri: makine, araç, bina alımı ya da satışı.
• Finansman faaliyetleri: kredi kullanımı, kredi geri ödemesi, sermaye artışı, kâr payı dağıtımı.

Neden önemli?

Vadeli satış yapan, stok tutan ya da mevsimsel çalışan işletmelerde tahsilat ile ödeme tarihleri çakışmaz. Bu boşluk önceden görülmezse işletme kısa vadeli krediye ya da kredi kartı limitine yüklenmek zorunda kalır. Aylık giriş ve çıkışlarını nakit akışı hesaplama aracıyla özetleyebilir, önümüzdeki ayları ise nakit akış tahmini ile planlayabilirsin.

Kârla farkı

Amortisman nakit çıkışı yaratmadan kârı düşürür; peşin alınan bir avans ise henüz gelir yazılmadan kasayı doldurur. Bu yüzden kâr ile nakit akışı aynı yönde ilerlemek zorunda değildir. Bireysel bütçede de durum benzerdir: maaşın yüksek olsa bile taksitlerin ve kart ödemelerin aynı haftaya yığılıyorsa ay ortasında nakit sıkışıklığı yaşarsın.

Sağlıklı bir yapı için hem dönem sonu bakiyesini hem de dönem içindeki en düşük bakiyeyi takip etmek gerekir; asıl risk genellikle ayın ortasındaki dip noktadadır.